Hugo Broos

29 november 2017

Hugo Broos is coach van de nationale voetbalploeg van Kameroen. Onlangs bezocht hij de Africa Mercy als ambassadeur van Mercy Ships.
Hugo kort over Mercy Ships:

“Mensen die geen leven meer hebben door hun fysieke probleem. Kinderen die niet meer kunnen spelen, die verstopt worden door hun ouders omdat ze beschaamd zijn. En die krijgen dan een operatie en dan begint het leven. Hier wordt aan de patiënt een nieuw leven gegeven. En ik denk dat dat in feite de kern van de zaak is.”

We stelden hem enkele vragen toen hij recent het ziekenhuisschip van Mercy Ships bezocht.

Kan u iets vertellen over hoe u zelf over Mercy Ships gehoord heeft?

Eerlijk gezegd had ik weinig gehoord over Mercy Ships voordat men contact opnam met mij. Ik heb dan 2 uur met de mensen van Mercy Ships samengezeten, en het was een project dat me zo aansprak dat ik onmiddellijk akkoord ging om met hen in zee te gaan, om naar hier te komen en dat allemaal eens met mijn eigen ogen te zien, want ik kreeg veel informatie, ik heb veel foto’s gezien, maar dit is niet hetzelfde. Je moet hier werkelijk zijn, geconfronteerd worden met de realiteit, en wat er mooi is aan dit project is dat je eerst het probleem ziet en daarna de oplossing ziet, of wat er mee gebeurd is, en dat zijn soms kleine mirakels.

Toen u de eerste dag aan boord kwam, wat was toen uw eerste indruk?

Ik ben gisteren toegekomen en ik heb eerlijk gezegd een heel drukke dag achter de rug met veel informatie. Ik heb veel gezien, contacten gehad met patiënten, en het was wel confronterend. Je hebt een foto, je ziet iemand met een probleem, en dan zie je daarna een foto waar het probleem is opgelost, maar als die man of vrouw, of dat kind vooral, recht tegenover u zit, dan is dat zeer confronterend.

Wat mij hier vooral is opgevallen, is dat het een ongelooflijk grote organisatie is, maar dat ik zo de indruk heb dat bijna alles zo vlekkeloos verloopt. En ik denk niet dat dat zo is, want dat kan niet. De organisatie is veel te groot, maar het resultaat is er altijd. En dat is voor mij toch iets wat mij enorm heeft aangesproken. Dat de mensen hier allemaal bezig zijn, dat er een ongelooflijke sfeer hangt, een goede sfeer, zelfs op de één of andere manier een blije sfeer, terwijl men toch met ellende hier wordt geconfronteerd. Maar ook van de patiënten uit. Je zit hier patiënten die een groot probleem hebben, maar toch nog altijd de oplossing zien en dat is heel hartverwarmend op een bepaalde manier.


U bent coach van het nationale voetbalteam van Kameroen, kan u iets vertellen over het land, waarom moet een organisatie zoals Mercy Ships hier toekomen met dit ziekenhuisschip?

Ik denk dat het een heel goede zaak is dat Mercy Ships momenteel in Kameroen vertoeft voor 10 maanden, vooral omdat wat men hier ziet, men ook elke dag in het dagelijkse beeld ziet, niet waar ik ben, ik zit in de hoofdstad van Kameroen, wij zitten hier in Douala. In het stadsbeeld word je weinig geconfronteerd met dergelijke ellende. Maar eens je wat buiten de stad bent, en als ik dan naar wedstrijden ga kijken, lokale wedstrijden, dan rijd ik door die lokale dorpen, en dan zie je dat wél.

Het is ook voor de mensen een heel grote drempel, om naar een dokter te gaan, rekening houdend met het feit: kunnen ze wel naar een dokter gaan? En hebben zij daarvoor wel de mogelijkheden om dat te doen? En dan bedoel ik: de financiële mogelijkheden? En veelal is dat niet het geval. Veelal moet men in die ellende blijven zonder dat men kan geholpen worden. En daarom, doordat Mercy Ships hier nu aan de kade ligt, is dat een ongelooflijk goede zaak voor vele Kameroenezen, die dan die drempelvrees gaan overwinnen, naar de dokter gaan, gescreend worden en dan hier geholpen worden. Ik denk dus dat, wat dat betreft , het een ongelooflijk goede zaak is voor Kameroen dat Mercy Ships hier aan de kade ligt.

Gisteren toen u door het schip liep en de screening meemaakte, kan u eens omschrijven wat u heeft gezien, waar moet ik aan denken als we het hebben over patiënten die hier toekomen?

Toen ik hier gisteren aankwam heb ik het operatiekwartier bezocht, ik heb patiënten bezocht die wachtten op een operatie, ik heb ook mensen gezien die al geopereerd waren, ik heb echt de confrontatie gehad met de patiënt, zowel op het moment dat hij een probleem had en erna. Je komt ongelooflijke dingen tegen, dingen die ik nog nooit in mijn leven heb gezien, misvormingen, gezwellen, en dat zijn dan de ergste, maar je hebt ook mensen met cataract, met tandproblemen, die dan, als ik het zo mag uitdrukken, minder confronterend zijn, maar toch ook voor die mensen een hele hulp zijn.

Maar vooral het feit van orthopedische operaties, de gezweloperaties, de vrouwen die dan met hun typische problemen hier geholpen worden, daar sta je toch wel even bij stil, en dan kan je alleen maar zeggen wat een gelukzak ik ben, en wij staan daar echt niet bij stil, bij ons is dat heel normaal, als wij een probleem hebben gaan wij naar de dokter en wij worden geholpen. Hier is dat niet zo normaal, en als je dan ziet, al die levenskracht, levensvreugde zelfs in al hun problemen, dat die mensen uitstralen, dan moet ik soms zeggen: ‘in wat maak ik mij nu toch zorgen?”. Pietluttigheden die mij enerveren, waar ik kwaad over word. Als je dit hier ziet, dan is dat gewoon peanuts, dan is het bijna een schande dat men zich daarover zorgen maakt. Terwijl men hier met grote problemen zit, maar ook mensen helpt, en mensen die levensvreugde en levenskracht geeft omdat de oplossing nabij is. Dat is heel frapperend.

Hoe belangrijk is voetbal in Kameroen, wat betekent dat voor de mensen?

Ik ga niet zeggen ‘dat is alles’, maar wel heel veel. Ik was daarvan enorm verrast, ze hebben mij gezegd toen ik als coach begon: ‘voetbal is het allerbelangrijkste in Kameroen. Als dat goed gaat, dan gaat het met het land ook goed.’ Toen dacht ik ‘ja, ja’, maar het is werkelijk zo, je voelt dat, ik ben hier nu een tweetal dagen, iedereen kent mij, ik kan mij niet voorstellen dat in België de coach van de nationale ploeg daar ergens wandelt, en waar men plots met 25 mensen voor hem staat die allemaal een foto willen nemen. Hier is dat zo. Je bent heel belangrijk als coach, je krijgt enorm veel respect, en wat ik zie dat er gebeurd is toen we de Africacup gewonnen hebben in januari, dat kan je niet onder woorden brengen. Iedereen was blij, iedereen was euforisch, uitgelaten. En toen we ontvangen werden op het paleis van de president van het land, toen zei die man: ‘Kijk, u hebt er voor gezorgd dat iedereen weer Kameroen is. U hebt weer voor eenheid gezorgd.’ Maar het is dus werkelijk zo.

Voetbal is zo belangrijk voor hen, nu we de beste van Afrika zijn, dat is voor hen ongelooflijk prettig om dat te beleven, maar ook voor de mensen die op de politieke posities zitten, wordt voetbal ook gebruikt om goodwill bij de mensen te creëren, en daarom is het natuurlijk belangrijk dat wij winnen. De supporters zijn zeer gedreven, en kunnen gewoonweg niet leven met een nederlaag. Dat staat niet in het woordenboek. Je kan vertellen wat je wil waarom je verloren bent, neen, je moet winnen. ‘Want wij zijn de beste!’. En dat leeft hier enorm, enorm. Het is daarom ook niet altijd gemakkelijk voor mij als coach, om aan hun wensen te voldoen.

Zijn de spelers er van op de hoogte dat u Mercy Ships heeft bezocht, hoe gaan zij reageren, zijn zij er zich van bewust?

Ik ben eerst en vooral nieuwsgierig of de voetballers af weten van Mercy Ships, ten tweede wat Mercy Ships doet, en ik ben 100% zeker dat als zij morgen over die informatie beschikken, dat zij daar ook zullen aan meewerken. Want wat hier heel belangrijk is, buiten het voetbal, is de familie. En je ziet dat, bij de spelers ook, als wij winnen, en de winstpremie wordt uitbetaald, zit het ganse hotel vol met familie, en die premie wordt aan de familie gegeven. Zij willen dat het goed gaat met de familie, zij willen dat de familie een goed leven heeft, en in die optiek denk ik dan ook wel dat zij redeneren van ‘ja, kijk, daar wordt toch ook iets bijgedragen, om een goede familie te hebben. Dus ik denk wel dat als zij weten wat hier gebeurt, dat ik ze wel warm kan maken om Mercy Ships te helpen.

Hebt u ook al een patiënt mogen ontmoeten op de dagen dat u hier bent geweest?

Ja ik heb één heel speciale patiënt ontmoet in het HOPE Center waar hij verblijft, en gedurende zijn revalidatie. Het feit alleen al dat die jongen nu een heel nieuw leven heeft, na de operatie, ook keihard werkt aan de revalidatie, en zo te kunnen genieten van het nieuwe leven, dat geeft mij toch het idee en de zekerheid dat ik daar op de één of andere manier toch kan toe bijdragen, om voor die jongen, maar ook voor de rest van Mercy Ships, om dat te blijven kunnen doen. Het is ongelooflijk, als je die jongen zag voor de operatie, en je ziet hem nu, dat is totaal verschillend.

Kan u eens vertellen wat hij had en waarom hij hier is toegekomen?

De onderbenen van Ulrich plooiden in de verkeerde richting, dus wij plooien naar achteren, hij plooide naar voor. Dus dat betekent dat zijn knieschijven naar achter stonden. De jongen liep met twee stokken, om het oneerbiedig te zeggen bijna op een dierlijke manier. Ik kan mij goed voorstellen dat in zijn gemeenschap, dat is een jongen van 12 jaar, spelen met zijn vrienden is onmogelijk, maar dat er ook een zekere gêne was van zijn ouders uit om die jongen te tonen. Ik kan mij zeer goed voorstellen dat die een zeer saai, droevig leven heeft gehad, en dat is volledig te begrijpen vanuit het standpunt van zijn ouders, dat zij niet met hun zoon zo maar naar buiten komen. Dus nu staat die jongen op zijn twee benen, hij gaat nog wel met krukken, heeft nog een brace, maar binnen een aantal maanden gaat dat allemaal weg zijn, en gaat die jongen gewoon kunnen wandelen zoals wij. Gesproken van een verandering in zijn leven, ik denk dat het niet mooier kan zijn dan iemand die op een bepaald moment geen leven meer heeft en dan door een operatie, een heel nieuw leven krijgt.

Heeft u het gevoel gehad dat u iets voor hem kon betekenen?

Ik denk dat die jongen heel blij was dat hij mij gezien heeft. Hij was in het begin heel verlegen, kwam naast mij zitten, zei alleen ‘oui’ en ‘non’ toen ik vragen stelde, en op een bepaald moment vroeg ik hem: “Als je nu een wens mocht doen, wat zou je dan echt willen?’ En hij zei: ‘een fiets’. En ik zei: ‘Fiets?’ ‘Ja’, zei hij, ‘dan kan ik fietsen.’ En toen ik hem weer zag bij de revalidatie, heb ik met hem staan praten, en dan kreeg ik het gevoel dat hij meer vertrouwen had. Dat ik zijn vertrouwen gewonnen had. En hij begon ronduit te praten. Hij begon te zeggen: ‘Ja ik wil de wedstrijd zien van Kameroen volgende week’. Ik zei: ‘Ik ga proberen dat je de wedstrijd kan zien op TV ‘, want in het HOPE Center is geen TV. Ik zei: ‘je wou graag een fiets, als je genezen bent krijg je een fiets van mij’ en hij wou geen fiets, hij zei: ‘ik wil dat je je bezig houdt met mijn leven’, en dat vond ik zo mooi, dat ga ik zeker doen.

U zei dat u er toch even stil van werd toen u hier kwam, wat voor gevoel geeft dat, hebt u het idee dat u kunt helpen?

Ik denk wel dat je kan helpen, en alle hulp wordt hier dankbaar aangenomen. Het is een ongelooflijke organisatie die heel wat inspanning vraagt, ook financiële inspanning, en ik denk dat dat het minste is wat wij kunnen doen. Tenslotte hebben wij niet de kennis om een patiënt te komen verzorgen, omdat wij daar niet voor opgeleid zijn, ik kan ook niet iemand opereren, maar ik kan wel zorgen dat die mensen hun werk kunnen blijven doen, en dan denk ik dat je bij de oplossing komt om een gift te doen of meerdere giften gedurende een jaar, omdat die organisatie toch zou blijven draaien, en niet alleen ik, maar vele, vele mensen. Daarom is het goed denk ik dat ik hier aankwam en dat ik aan mensen kan vertellen ‘dat wordt daar zo gedaan, men werkt daar zo, probeer daar a.u.b. een beetje aan mee te werken door vanuit België of van waar men ook is, een financiële bijdrage te leveren.’

Hugo Broos aan boord bij Mercy Ships from Mercy Ships Belgium on Vimeo.